Papadums: Wat Ze Zijn, Hoe Ze Worden Gemaakt en Waarom Ze Zo Geliefd Zijn

Wie wel eens een Indiase of Surinaamse maaltijd heeft gegeten, kent ze ongetwijfeld: die dunne, knapperige schijfjes die vaak als voorgerecht of bijgerecht op tafel komen. Papadums zijn een vast onderdeel van de Zuidoost-Aziatische keuken en hebben inmiddels ook in Nederland een vaste plek veroverd op de eettafel. Maar wat zijn papadums eigenlijk precies, waar komen ze vandaan, en hoe gebruik je ze het beste? In dit artikel lees je alles wat je wilt weten.

Wat zijn papadums?

Papadums — ook wel geschreven als papad, pappadum of appadam — zijn dunne, ronde crackers die oorspronkelijk worden gemaakt van urad dal-meel, ook wel zwarte linzenmeel genoemd. Afhankelijk van de regio en het recept worden ze ook bereid op basis van linzenmeel, kikkererwtenmeel of rijstmeel. Het deeg wordt gekruid met specerijen als komijn, zwarte peper, chili, of knoflook, dun uitgerold en daarna gedroogd in de zon.

Het eindresultaat is een ragdun schijfje dat je kunt bakken in olie, roosteren in de oven of houden boven een open vlam. In al deze bereidingswijzen poft de papadum op tot een lichte, luchtige cracker met een onmiskenbare knapperigheid.

De geschiedenis van de papadum

De papadum heeft zijn wortels diep in de Indiase keuken, met een geschiedenis die teruggaat tot meer dan duizend jaar. In de klassieke Indiase kooktradities werden papads beschouwd als een belangrijk onderdeel van een volledige maaltijd — ze werden geserveerd samen met rijst, dal, groenten en yoghurt.

In de loop der eeuwen verspreidde de papadum zich naar andere delen van Zuid-Azië, het Caribisch gebied en uiteindelijk ook naar Europa — mede dankzij de Surinaamse gemeenschap, die de Indiase culinaire tradities meebracht naar Nederland. Vandaag de dag is de papadum niet meer weg te denken uit de multiculturele Nederlandse keuken.

Een opmerkelijk historisch detail: het fameuze merk Lijjat Papad, dat tot op de dag van vandaag tot de meest verkochte merken ter wereld behoort, werd opgericht in 1959 door zeven vrouwen in Mumbai met slechts een handvol ingrediënten en een lening van 80 Indiase roepies. Vandaag is het een coöperatie van tienduizenden vrouwen in heel India.

Soorten papadums: voor ieder wat wils

Wie denkt dat alle papadums hetzelfde smaken, heeft het mis. Er zijn tientallen variëteiten, elk met een eigen karakter:

Plain papad — de meest neutrale variant, licht van smaak en geschikt als basis voor dips of toppings.

Masala papad — gekruid met een mengsel van specerijen, tomaat, ui en koriander. Populair als snack of voorgerecht.

Jeera papad — bereid met komijnzaad (jeera), wat zorgt voor een aardse, licht nootachtige smaak.

Red chilli papad — voor wie van pittig houdt. De rode peper geeft een duidelijke heat die goed samengaat met koele dips als raita.

Punjabi papad — een stevige variant uit de Punjab-regio, krachtig gekruid en iets dikker van structuur.

Black pepper papad — verfijnd gekruid met grof gemalen zwarte peper, lekker bij kaasgerechten of als aperitief.

Naast de klassieke papads zijn er ook zogenaamde fryums of far far, kleine gedroogde snackschijfjes in allerlei vormen — van rondjes tot vierkantjes — die na het frituren opzwellen tot lichte, luchtige hapjes. Ze zijn bijzonder populair als tussendoortje bij kinderen en volwassenen.

Hoe bereid je papadums?

Eén van de aantrekkelijke eigenschappen van de papadum is hoe eenvoudig en snel de bereiding is. Er zijn drie veelgebruikte methoden:

Frituren in olie geeft de meest klassieke, volledig opgepufte papadum. Verwarm zonnebloemolie in een pan tot ongeveer 180°C en leg de gedroogde papadum er voorzichtig in. Binnen enkele seconden poft hij op — haal hem er direct uit en laat hem uitlekken op keukenpapier.

Roosteren op een open vlam is de traditionele, vetarme methode. Houd de papadum met een tang boven de gaspit en beweeg hem constant rond. Hij kleurt lichtbruin en borrelt op. Let op: dit gaat snel — een paar seconden te lang en hij verbrandt.

In de magnetron is de snelste en minst omslachtige methode. Leg de papadum op een bord en verwarm hem 30 tot 45 seconden op vol vermogen. Het resultaat is minder knapperig dan gefrituurd, maar prima voor een snelle snack.

In de oven op 200°C circa 3 tot 5 minuten is ook mogelijk. Leg ze op een bakpapier en houd ze in de gaten.

Waarmee serveer je papadums?

Papadums zijn ontzettend veelzijdig. In de Indiase keuken worden ze traditioneel geserveerd als papaddum ki sabzi, een gerecht waarbij gekookte papads worden bereid in een gekruide saus van yoghurt en tomaat. In de meeste restaurants en huishoudens worden ze echter als knapperig bijgerecht geserveerd bij:

Dal en rijst — de meest klassieke combinatie. De knapperigheid van de papadum biedt een mooie textuurcontrast met de zachte linzensoep.

Curry's — of het nu een kip tikka masala, aloo gobi of een Surinaamse roti is, de papadum past bij vrijwel elke sausgerecht als broodvervanger.

Chutney's en dips — mangochutney, kokossambal, munt-yoghurtdip of tamarindechutney zijn klassieke combinaties.

Als tapa of snack — belegd met fijngesneden ui, tomaat, koriander, een druppel limoensap en een snuf zout maak je snel een smaakvolle masala papad als hartig hapje.

Papadums in de Nederlandse keuken

Papadums zijn in Nederland al lang geen nichéproduct meer. Ze zijn te vinden in Surinaams-Hindostaanse huishoudens, bij liefhebbers van de Indiase keuken en bij iedereen die van snel, knapperig en kruidig houdt. De grote verscheidenheid aan merken en smaken maakt het makkelijk om te experimenteren.

Bij Mittal Supermarkt vind je een uitgebreid assortiment papadums kopen, van de vertrouwde Lijjat-varianten in smaken als jeera, plain, masala en red chilli, tot producten van merken als Heera en Suhana. Ook de fryums van Topop en Heera, die na het frituren opzwellen tot vrolijke vormpjes, zijn beschikbaar — ideaal als feestelijk tussendoortje of voor op een borrelplank.

Bewaren en houdbaarheid

Gedroogde papadums zijn, mits goed bewaard, erg lang houdbaar. Zorg dat ze droog en koel worden opgeslagen, bij voorkeur in een luchtdichte verpakking of bak. Vochtigheid is de grootste vijand — een vochtige papadum laat zich moeilijk bakken en geeft minder knapperig resultaat. Eenmaal bereid kun je ze het beste dezelfde dag opeten, want ze verliezen snel hun knapperigheid.

Conclusie

Papadums zijn meer dan alleen een knapperig bijgerecht — ze zijn een stukje culinaire geschiedenis, verankerd in eeuwenoude tradities uit India en overgedragen aan nieuwe generaties over de hele wereld. Of je ze nu als tussendoortje serveert, als bijgerecht bij een rijsttafel of als creatieve basis voor een hartig hapje, de veelzijdigheid van de papadum maakt ze tot een waardevolle aanvulling in elke keuken.

In Nederland, en zeker in Den Haag en omgeving, is het aanbod dankzij winkels als Mittal Supermarkt groter dan ooit. Van mild tot pittig, van klassiek tot eigentijds — wie één keer echt goede papadums kopen heeft gedaan, grijpt er keer op keer naar terug. Heb je vragen of wil je meer weten over het assortiment? Bel gerust naar 070-785 57 12 of bezoek de website voor het complete overzicht.